Με νέο δημοσίευμα-καταπέλτη το “Βήμα”‘ επανέρχεται και στηλιτεύει τα έξτρα κέρδη της Okeanis Eco Tankers, τα οποία, σύμφωνα με ρεπορτάζ του LoneReporter.gr και του “Βήματος”, όπως και άλλων διεθνών μέσων ενημέρωσης, φέρονται να προέρχονται από τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, παρά τις (ψευδείς;) διαβεβαιώσεις του CEO της εταιρείας Αριστείδη Αλαφούζου (υιού του Γιάννη).
Ειδικότερα, το “Βήμα” αναρωτιέται: “Πανηγύριζε ο Αριστείδης Αλαφούζος, CEO της Okeanis Eco Tankers, για έξτρα κέρδη από τη μεταφορά του «υποκείμενου σε κυρώσεις» ρωσικού πετρελαίου;”
Κι έρχεται να αναδείξει και εκ νέου να επιβεβαιώσει το αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του LοneReporter, γράφοντας, τα ακόλουθα:
Ο Αριστείδης Αλαφούζος, η Okeanis Eco Tankers και το ρωσικό πετρέλαιο
“Κατά τη διάρκεια μιας τηλεδιάσκεψης με αναλυτές για τα οικονομικά αποτελέσματα του πρώτου τριμήνου του 2024, ο CEO της Okeanis, Αριστείδης Αλαφούζος, προσπάθησε να διαβεβαιώσει ότι η εταιρεία δεν μετέφερε υποκείμενο σε κυρώσεις ρωσικό πετρέλαιο. Ωστόσο, στοιχεία που βγήκαν πρόσφατα στη δημοσιότητα δείχνουν το αντίθετο.
Στις 15 Μαΐου 2024, ο Αριστείδης Αλαφούζος, CEO της εισηγμένης στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης Okeanis Eco Tankers, έγραψε ένα διθυραμβικό tweet σχετικά με τα έσοδα της εταιρίας του. Σε ένα γράφημα με τα έσοδα από spot ναυλώσεις ανταγωνιστικών εισηγμένων ναυτιλιακών εταιρειών, σχεδίασε με το χέρι τα κέρδη της Okeanis, δείχνοντας ότι η εταιρία είχε υψηλότερα κέρδη τα τελευταία τέσσερα τρίμηνα. Το tweet δημοσιεύτηκε μία ημέρα πριν από την τηλεδιάσκεψη της εταιρείας για τα αποτελέσματα πρώτου τριμήνου του 2024.
Στην τηλεδιάσκεψη είχαν προσκληθεί, μεταξύ άλλων, αναλυτές των Fearnley Securities, Pareto Securities, ABG Sundal Collier, Clarksons Platou Securities, Carnegie Investment Bank AB και B. Riley Securities. Επίσης είχαν προσκληθεί εκπρόσωποι των βασικών μετόχων της Okeanis, πέρα από την οικογένεια Αλαφούζου, και μεγάλες επενδυτικές τράπεζες, όπως η State Street Bank and Trust Company, η Avanza Bank AB, η Interactive Brokers LLC, η Bank of New York Mellon, η Brown Brothers Harriman (Lux.) SCA, η Clearstream Banking, η Nordnet Bank AB, η Citibank, η NORDNET LIVSFORSIKRING AS και η Sogna Capital.
Κατά τη διάρκεια εκείνης της τηλεδιάσκεψης, όπως ανέφερε η έγκριτη ναυτιλιακή επιθεώρηση Tradewinds στις 17 Μαΐου 2024, ο Αριστείδης Αλαφούζος επέμεινε ότι η εταιρία του εξακολουθεί να ξεπερνά τους ανταγωνιστές της και «ανέφερε ότι οι συμφωνημένοι ναύλοι από τον Απρίλιο έως τον Ιούνιο ήταν στα 75.900 δολάρια την ημέρα για το 82% των ημερών προκειμένου για τα VLCC, και στα 60.800 δολάρια την ημέρα για το 57% της χωρητικότητας των suezmax. Αυτό είναι υψηλότερο κατά 50% και 48% αντίστοιχα σε σύγκριση με τους ναύλους των ανταγωνιστικών εταιριών που έχουν δώσει στοιχεία μέχρι σήμερα».
Ωστόσο, η υπεραπόδοση αυτή υπεβλήθη σε εξονυχιστικό έλεγχο κατά τη διάρκεια της τηλεδιάσκεψης από τους αναλυτές που μετέφεραν ερωτήματα πελατών τους σχετικά με αυτά τα νούμερα. Ένας από τους συμμετέχοντες είπε ότι «σχεδόν ακούγεται πολύ καλό για να είναι αληθινό».
Ο Αριστείδης Αλαφούζος προσπάθησε να εξηγήσει αυτή την υπεραπόδοση, υποστηρίζοντας ότι οφείλεται στην καλή τοποθέτηση ενός σχετικά μικρού στόλου που είχε τη δυνατότητα να επιλέξει επακριβώς τα φορτία που θα μετέφερε, βελτιστοποιώντας τις ναυλώσεις και μειώνοντας δραστικά το χρόνο που τα πλοία πλέουν χωρίς φορτίο.
Ωστόσο, οι αναλυτές δεν φάνηκαν να πείθονται ότι η Okeanis είχε επανεφεύρει τον τροχό –καθώς όλες οι μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες εφαρμόζουν παρόμοιες στρατηγικές– και έθεσαν το προφανές ερώτημα: δηλαδή, αν αυτά τα επιπλέον κέρδη σήμαιναν μεταφορά υψηλού κινδύνου φορτίων ρωσικού πετρελαίου, για το οποίο υπάρχει όριο ανώτατης τιμής.
Ήταν αναμενόμενο να τεθούν τέτοια ερωτήματα, δεδομένου ότι τόσο η Okeanis Eco Tankers όσο και η Kyklades Maritime Corporation, η ιδιωτική ναυτιλιακή εταιρεία της οικογένειας Αλαφούζου, έχουν μεταφέρει σημαντικές ποσότητες ρωσικού πετρελαίου. Αυτό ήταν γνωστό τότε στους ειδικούς του κλάδου, αλλά έγινε ευρύτερα γνωστό όταν το tovima.com αποκάλυψε δεδομένα ναυτιλιακής κυκλοφορίας τα οποία έδειχναν ότι πλοία της οικογένειας Αλαφούζου μετέφεραν φορτία από ρωσικά λιμάνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.
Όταν τα γεγονότα διαψεύδουν τα λόγια
Σύμφωνα με το άρθρο της Tradewinds, ο Αριστείδης Αλαφούζος επέμεινε ότι η εταιρία του δεν βασιζόταν στη μεταφορά υψηλού κινδύνου φορτίων ρωσικού πετρελαίου για το οποίο υπάρχει όριο ανώτατης τιμής. «Τα φορτία suezmax που φορτώσαμε από τη Μαύρη Θάλασσα ήταν όλα από τον CPC (Caspian Pipeline Consortium) και νομίζω ότι τα περισσότερα ήταν για μια αμερικανική πετρελαϊκή εταιρία», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η Okeanis δεν μετέφερε ποτέ ρωσικό πετρέλαιο σε τιμή κάτω του ορίου το 2024 ή από τις αρχές του 2023.
Είναι αλήθεια ότι από τον ρωσικό τερματικό σταθμό του CPC στη Μαύρη Θάλασσα εξάγεται ένα μείγμα 90% καζακικού και 10% ρωσικού αργού πετρελαίου, το οποίο είναι εκτός κυρώσεων. Επίσης, σύμφωνα με στοιχεία της Maritime Traffic που διασταυρώθηκαν με πηγές της αγοράς, η Okeanis πράγματι μεταφέρει πετρέλαιο από τον CPC.
Ωστόσο, τα στοιχεία ναυτιλιακής κυκλοφορίας που δημοσίευσε το tovima.com δείχνουν ότι, το 2023 και το 2024, η Okeanis μετέφερε επίσης ρωσικό πετρέλαιο, το οποίο τελούσε σε καθεστώς πλαφόν τιμής από τα λιμάνια του Νοβοροσίσκ, του Πριμόρσκ, του Μούρμανσκ, του Κόζμινο και του Ουστ Λούγκα.
Σύμφωνα με αυτά τα στοιχεία, πλοία που ανήκουν σήμερα (κατά την ιστοσελίδα της εταιρίας) στο στόλο της Okeanis μετέφεραν τουλάχιστον δέκα φορτία ρωσικού πετρελαίου που τελούσαν σε καθεστώς πλαφόν τιμής το 2023 και το 2024. Αν προσθέσουμε σε αυτόν τον αριθμό τα φορτία που μετέφερε η Kyklades Maritime Corporation (η ιδιωτική εταιρεία της οικογένειας Αλαφούζου, η οποία έχει πλοία υπό κοινή διαχείριση με την Okeanis), ο αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος. Αυτό σημαίνει ότι ένα σημαντικό μέρος των φορτίων που μετέφεραν πλοία της οικογένειας Αλαφούζου σχετίζονταν με ρωσικό πετρέλαιο που τελούσε υπό καθεστώς κυρώσεων.
Στα στοιχεία που δείχνουν ότι πλοία της οικογένειας Αλαφούζου μετέφεραν σημαντικές ποσότητες υποκείμενου σε κυρώσεις ρωσικού πετρελαίου, πρέπει να προσθέσουμε το γεγονός ότι το Urals (ο δείκτης αναφοράς για το ρωσικό πετρέλαιο) διαπραγματευόταν πάνω από το ανώτατο όριο τιμών για σχεδόν ολόκληρη αυτή την περίοδο, κάτι που μπορεί να θεωρηθεί ως ένα επιπλέον «κίνητρο» για όσους επιθυμούν να εμπλακούν σε θαλάσσιες μεταφορές κατά παράβαση των κυρώσεων. Επίσης, είναι γνωστό στον κλάδο ότι υψηλότερα από το μέσο όρο κέρδη συχνά υποδηλώνουν υψηλού κινδύνου φορτία, συμπεριλαμβανομένου πετρελαίου που μεταφέρεται κατά παράβαση των κυρώσεων.
Όταν ο Αλαφούζος παραδέχεται ότι πραγματοποιεί μεταφορές φορτίων υψηλού κινδύνου
Κατά την τηλεδιάσκεψη για τα οικονομικά αποτελέσματα, ο Αριστείδης Αλαφούζος παραδέχτηκε ότι τα πλοία του μεταφέρουν φορτία από περιοχές που θεωρούνται υψηλού κινδύνου, όταν υπάρχουν «διαθέσιμα και ασφαλή» φορτία. Παραδέχτηκε επίσης ανοιχτά ότι δεν θα είχε κανένα πρόβλημα να μεταφέρει φορτία ακόμα και από τη Βενεζουέλα ή τα ρωσικά λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας: «Δεν νομίζω ότι ο κίνδυνος φόρτωσης στη Λιβύη, τη Δυτική Αφρική, τη Βενεζουέλα και τη Μαύρη Θάλασσα είναι μεγαλύτερος από ό,τι στον Αραβικό Κόλπο».
Στη συνέχεια, περιέγραψε τη στρατηγική της εταιρίας, ως εξής: «Από τη στιγμή που δεν τίθενται ζητήματα ασφάλειας, η δουλειά μας είναι να βγάλουμε όσο το δυνατόν περισσότερα χρήματα για τους μετόχους».
Θα μπορούσε να πει κανείς ότι περιγράφοντας τις επιλογές της εταιρίας κατ’ αυτόν τον τρόπο ο Αριστείδης Αλαφούζος εμμέσως παραδέχτηκε ότι η εταιρία δεν θα είχε κανένα πρόβλημα να μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο κατά παράβαση των κυρώσεων, ανεξαρτήτως των πολλών ηθικών και νομικών ζητημάτων που τίθενται στην περίπτωση μιας τέτοιας επιλογής.
Σημαντικά ερωτήματα που παραμένουν αναπάντητα
Μέχρι σήμερα, η Okeanis Eco Tankers δεν έχει δώσει καθαρές απαντήσεις για τα γεγονότα που παρουσιάζονται στο άρθρο του tovima.com.
Αν δει κανείς τα στοιχεία για τα δρομολόγια των εταιριών του Αλαφούζου από τα ρωσικά λιμάνια, μπορεί να εντοπίσει πολλές περιπτώσεις φορτίων που μεταφέρθηκαν κατά την περίοδο που η τιμή του Urals (ο κύριος δείκτης αναφοράς για το ρωσικό πετρέλαιο που υπόκειται σε κυρώσεις) υπερέβαινε το επιβεβλημένο ανώτατο όριο.
Μπορεί να βρει επίσης φορτία που αναχώρησαν από το Κοζμίνο μετά τις 17 Απριλίου 2023 οπότε οι αμερικανικές αρχές ειδοποίησαν ότι γινόταν υπέρβαση του πλαφόν στα φορτία που αναχωρούσαν από το συγκεκριμένο λιμάνι, κοντά στο Βλαδιβοστόκ, όπου καταλήγει ο αγωγός Ανατολικής Σιβηρίας – Ειρηνικού Ωκεανού.
Επιπλέον, μπορεί να βρει φορτία που αναχώρησαν από το λιμάνι του Μούρμανσκ, στον Αρκτικό Κύκλο, μετά τις 23 Φεβρουαρίου 2024, οπότε οι ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις στην εταιρία SUEK, που κατέχει το πλειοψηφικό πακέτο μετοχών του λιμένα του Μούρμανσκ.
Αυτό που προκαλεί ακόμα μεγαλύτερη εντύπωση είναι το γεγονός ότι, όπως φαίνεται, η εισηγμένη Okeanis Eco Tankers δεν κινήθηκε απλώς ευκαιριακά εν προκειμένω, αλλά επιδίωξε συνειδητά να εμπλακεί σε τέτοιες ύποπτες δραστηριότητες. Μάλιστα, αρκετά από τα πλοία της εταιρίας πραγματοποίησαν διαδοχικά ταξίδια από αυτά τα ρωσικά λιμάνια. Για παράδειγμα, κατά στο διάστημα μεταξύ Φεβρουαρίου και Ιουλίου 2023, το M/T Folegandros μόνο πραγματοποίησε ταξίδια από το Μούρμανσκ στην Ινδία. Την ίδια περίοδο, τα M/T Kimolos και M/T Poliegos έκαναν διαρκή δρομολόγια από τα ρωσικά λιμάνια του Μούρμανσκ, του Ουστ Λούγκα και του Νοβοροσίσκ προς την Ινδία. Δεν είναι σαφές εάν οι εταιρίες φρόντισαν να προστατεύσουν τους επενδυτές τους διενεργώντας τους δέοντες ελέγχους για τα εν λόγω ταξίδια, ιδίως όσον αφορά την ταυτότητα των ναυλωτών και τη γνησιότητα των εγγράφων που παρασχέθηκαν (εάν παρασχέθηκαν). Από πηγές της αγοράς έχουν τεθεί συγκεκριμένα ερωτήματα σχετικά με την ταυτότητα των ναυλωτών και το γεγονός ότι κάποιοι από αυτούς έχουν αλλάξει ονομασία αρκετές φορές, ενώ, επιπλέον, κανένας τους δεν έχει συνάψει ποτέ σύμβαση ναύλωσης με καμιά άλλη ευυπόληπτη εισηγμένη εταιρία.
- Έλαβαν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσουν ότι φορτία που παρέλαβαν τα σκάφη τους δεν παραβίαζαν το ανώτατο όριο τιμών; Έλαβαν πλήρεις πιστοποιήσεις πριν από τη φόρτωση ότι τα φορτία αυτά συμμορφώνονταν με το ανώτατο όριο τιμών και δεν επρόκειτο να πωληθούν σε υψηλότερη τιμή; Μήπως τελικά μετέφεραν φορτία με ελλιπή πιστοποιητικά που πωλήθηκαν σε υψηλότερη τιμή;
- Τα σκάφη τους μετέφεραν φορτία που υπάγονται στον κωδικό CN2707 (ορυκτέλαια και άλλα προϊόντα που δεν εμπίπτουν στους περιορισμούς των ανώτατων ορίων τιμών) χωρίς να έχουν παραλάβει αποτελέσματα αναλύσεων που θα επιβεβαίωναν ότι ανήκουν όντως σε αυτόν τον κωδικό CN, με κίνδυνο να μεταφέρουν προϊόντα πετρελαίου που υπάγονται σε καθεστώς κυρώσεων καμουφλαρισμένα ως προϊόντα εκτός κυρώσεων;
- Ναυλώθηκαν ή υποναυλώθηκαν τα σκάφη τους από εταιρίες στις οποίες έχουν επιβληθεί κυρώσεις από τις ΗΠΑ, την Ε.Ε. ή τη Μεγάλη Βρετανία (ανεξαρτήτως αν οι κυρώσεις αυτές ήταν σε ισχύ το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα) και ποια μέτρα έλαβαν για να αποφύγουν τις συναλλαγές με εταιρίες και σκάφη που υπόκεινται σήμερα σε καθεστώς κυρώσεων;
- Η Okeanis Eco Tankers δεν έχει απαντήσει μέχρι σήμερα στις σοβαρές κατηγορίες για την πώληση του Nissos Delos από την Kyklades Maritime στα τέλη του 2024, ενός τάνκερ που φαίνεται ότι σήμερα ανήκει στο «σκοτεινό στόλο» της Ρωσίας. Όταν αποφάσισαν να κάνουν αυτή την πώληση, γνώριζαν ότι θα είχε αυτή την κατάληξη; Πούλησαν ή διέθεσαν σκάφη τα οποία εν συνεχεία χρησιμοποιήθηκαν στη Ρωσία ή θα μπορούσαν να θεωρηθούν σήμερα μέρος του σκοτεινού στόλου ή κατέληξαν να ανήκουν ή να χρησιμοποιούνται από εταιρίες στις οποίες έχουν επιβληθεί κυρώσεις; Έλαβαν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να αποφύγουν μια τέτοια παραβίαση των οδηγιών της Ε.Ε.;